خانه از نخستین روزهای زندگی انسان ، چیزی فراتر از یک سرپناه بوده است ؛ فضایی که انسان در آن با محیط پیرامون خود پیوند برقرار می‌کند و به دنبال امنیت ، تعلق و آرامش می‌گردد . از این منظر ، کیفیت مسکن تنها با استحکام بنا و تأمین نیازهای کالبدی سنجیده نمی‌شود ، بلکه به میزان آرامشی وابسته است که برای ساکنان خود فراهم می‌آورد .
منوچهر متکی ، وزیر اسبق امور خارجه ، در مراسم روز جهانی اسکان بشر با طرح مفهوم «سکینه» و پیوند آن با مسکن ، بر ضرورت نگاهی انسانی و تلفیق معماری ، هنر و روان‌شناسی در طراحی زیستگاه‌های انسانی تأکید کرد .
به گزارش پرتال بازآفرینی شهری ، منوچهر متکی ، وزیر اسبق امور خارجه و نماینده تهران در مجلس شورای اسلامی ، در مراسم روز جهانی اسکان بشر ۲۰۲۶ که در وزارت راه و شهرسازی برگزار شد، با تبریک این مناسبت ، مسکن و زیستگاه انسانی را از بنیادی‌ترین نیازهای بشر دانست و بر ضرورت توجه به ابعاد انسانی، اجتماعی و روانی سکونت تأکید کرد .
وی در ابتدای سخنان خود با قدردانی از تلاش‌های فرزانه صادق ، وزیر راه و شهرسازی ، دو ویژگی نشاط در انجام مسئولیت‌ها و جامع‌نگری در رسیدگی به امور را از خصوصیات قابل توجه وی برشمرد .
متکی با اشاره به حضور وزیر راه و شهرسازی در پروژه‌های مختلف حمل‌ونقل و مسکن اظهار کرد : نشاط و شادابی در انجام فعالیت‌ها و پیگیری امور ، از ویژگی‌هایی است که در سخنان و اقدامات وی مشاهده می‌شود .
وی همچنین جامع‌نگری را سرمایه‌ای ارزشمند در مدیریت دانست و افزود : نگاه جامع به مسائل موجب می‌شود موضوعات از ابعاد مختلف بررسی شوند و تصمیم‌گیری‌ها با رویکردی حکیمانه صورت گیرند .
وزیر اسبق امور خارجه با اشاره به سه اصل عزت ، حکمت و مصلحت در سیاست خارجی ، بر اهمیت نگرش حکیمانه در مدیریت و تصمیم‌گیری تأکید کرد.
متکی در ادامه با یادآوری سابقه همکاری ایران با برنامه اسکان بشر ملل متحد ، به شکل‌گیری حضور این نهاد در تهران در دهه ۱۳۸۰ اشاره کرد و گفت : در آن دوره ، در جریان مسئولیت وی در وزارت امور خارجه و با توافق‌های صورت گرفته ، زمینه استقرار دفتر این برنامه در تهران فراهم شد .
وی ابراز خرسندی کرد که امروز تداوم و گسترش فعالیت‌های برنامه اسکان بشر ملل متحد در ایران را شاهد است .
به گزارش پرتال بازآفرینی شهری ، منوچهر متکی ، وزیر اسبق امور خارجه و نماینده تهران در مجلس شورای اسلامی ، در مراسم روز جهانی اسکان بشر ۲۰۲۶ که در وزارت راه و شهرسازی برگزار شد، با تبریک این مناسبت ، مسکن و زیستگاه انسانی را از بنیادی‌ترین نیازهای بشر دانست و بر ضرورت توجه به ابعاد انسانی، اجتماعی و روانی سکونت تأکید کرد .
وی در ابتدای سخنان خود با قدردانی از تلاش‌های فرزانه صادق ، وزیر راه و شهرسازی ، دو ویژگی نشاط در انجام مسئولیت‌ها و جامع‌نگری در رسیدگی به امور را از خصوصیات قابل توجه وی برشمرد .
متکی با اشاره به حضور وزیر راه و شهرسازی در پروژه‌های مختلف حمل‌ونقل و مسکن اظهار کرد : نشاط و شادابی در انجام فعالیت‌ها و پیگیری امور ، از ویژگی‌هایی است که در سخنان و اقدامات وی مشاهده می‌شود .
وی همچنین جامع‌نگری را سرمایه‌ای ارزشمند در مدیریت دانست و افزود : نگاه جامع به مسائل موجب می‌شود موضوعات از ابعاد مختلف بررسی شوند و تصمیم‌گیری‌ها با رویکردی حکیمانه صورت گیرند .
وزیر اسبق امور خارجه با اشاره به سه اصل عزت ، حکمت و مصلحت در سیاست خارجی ، بر اهمیت نگرش حکیمانه در مدیریت و تصمیم‌گیری تأکید کرد.
متکی در ادامه با یادآوری سابقه همکاری ایران با برنامه اسکان بشر ملل متحد ، به شکل‌گیری حضور این نهاد در تهران در دهه ۱۳۸۰ اشاره کرد و گفت : در آن دوره ، در جریان مسئولیت وی در وزارت امور خارجه و با توافق‌های صورت گرفته ، زمینه استقرار دفتر این برنامه در تهران فراهم شد .
وی ابراز خرسندی کرد که امروز تداوم و گسترش فعالیت‌های برنامه اسکان بشر ملل متحد در ایران را شاهد است .
زیستگاه انسان ؛ فراتر از یک سازه فیزیکی
متکی در بخش دیگری از سخنان خود با نگاهی به جایگاه سکونت در زندگی بشر اظهار کرد : زیستگاه ، همزاد انسان است و از آغاز حیات ، یافتن مکانی برای زندگی ، احساس تعلق به آن و ایجاد پیوند با محیط سکونت ، بخشی از طبیعت و نیازهای اساسی انسان بوده است .
وی با اشاره به اینکه انسان از بدو تولد به هوا و مکانی برای زندگی نیاز دارد ، تأکید کرد : زیستگاه را نباید صرفاً مجموعه‌ای از عناصر فیزیکی و ساختمانی تلقی کرد، بلکه باید آن را در پیوندی زنده و متقابل با انسان مورد توجه قرار داد .
وزیر اسبق امور خارجه افزود: زیستگاه همچون موجودی زنده با انسان رابطه تأثیر و تأثر دارد و کیفیت این رابطه می‌تواند بر شرایط زندگی ، احساس تعلق و آرامش انسان اثرگذار باشد .
متکی با اشاره به هماهنگی و پیوستگی اجزای هستی تصریح کرد : اگر خلقت را مجموعه‌ای به‌هم‌پیوسته و هماهنگ بدانیم، تعامل درست میان اجزای این مجموعه می‌تواند به تحقق آرامش منجر شود ؛ آرامشی که از اهداف اساسی زندگی انسان به شمار می‌رود .
وی بر این اساس ، توجه به رابطه متقابل انسان و محیط سکونت را ضرورتی فراتر از تأمین نیازهای اولیه مسکن دانست .
وی با اشاره به اینکه انسان از بدو تولد به هوا و مکانی برای زندگی نیاز دارد ، تأکید کرد : زیستگاه را نباید صرفاً مجموعه‌ای از عناصر فیزیکی و ساختمانی تلقی کرد، بلکه باید آن را در پیوندی زنده و متقابل با انسان مورد توجه قرار داد .
وزیر اسبق امور خارجه افزود: زیستگاه همچون موجودی زنده با انسان رابطه تأثیر و تأثر دارد و کیفیت این رابطه می‌تواند بر شرایط زندگی ، احساس تعلق و آرامش انسان اثرگذار باشد .
متکی با اشاره به هماهنگی و پیوستگی اجزای هستی تصریح کرد : اگر خلقت را مجموعه‌ای به‌هم‌پیوسته و هماهنگ بدانیم، تعامل درست میان اجزای این مجموعه می‌تواند به تحقق آرامش منجر شود ؛ آرامشی که از اهداف اساسی زندگی انسان به شمار می‌رود .
وی بر این اساس ، توجه به رابطه متقابل انسان و محیط سکونت را ضرورتی فراتر از تأمین نیازهای اولیه مسکن دانست .
از مفهوم سکینه تا معماری آرامش
متکی در ادامه با اشاره به مفهوم «سکینه» در آموزه‌های قرآنی، میان این مفهوم و واژه مسکن پیوند برقرار کرد و گفت : سکینه به معنای آرامش است و می‌توان مسکن را نیز مکانی دانست که انسان در آن به آرامش می‌رسد .
وی با اشاره به جایگاه آرامش در روابط انسانی و زندگی خانوادگی اظهار کرد : همان‌گونه که در آموزه‌های دینی بر آرامش‌بخشی روابط انسانی تأکید شده است ، محیط سکونت نیز باید زمینه‌ساز تحقق آرامش در زندگی انسان باشد .
وزیر اسبق امور خارجه تأکید کرد : اگر با چنین نگاهی به مسکن بنگریم ، دیگر نمی‌توان آن را صرفاً پاسخی به یک نیاز اولیه یا مکانی برای در امان ماندن از شرایط محیطی دانست .
به گفته وی ، مسکن فضایی است که انسان ممکن است ۲۰، ۵۰ یا حتی ۷۰ سال و بیشتر در آن زندگی کند و از این‌رو باید بتواند در طول سالیان متمادی ، احساس آسایش و آرامش را برای ساکنان خود فراهم آورد .
متکی با تأکید بر ضرورت توجه به ابعاد غیرکالبدی مسکن افزود : در چنین رویکردی ، روان‌شناسی و هنر باید در کنار معماری قرار گیرند تا طراحی و ساخت مسکن ، علاوه بر پاسخگویی به نیازهای فیزیکی، با نیازهای روحی و روانی انسان نیز هماهنگ باشد .
وی در پایان سخنان خود ، با قدردانی از برگزارکنندگان مراسم روز جهانی اسکان بشر ، بار دیگر بر اهمیت نگاه جامع و انسانی به زیستگاه و ضرورت توجه به آرامش انسان در مفهوم مسکن تأکید کرد .
سخنان متکی در این مراسم ، وجه دیگری از مسئله مسکن را در کنار مباحث متداول تأمین سرپناه و توسعه کالبدی شهرها برجسته کرد ؛ وجهی که در آن ، کیفیت رابطه انسان با محیط زندگی ، احساس تعلق ، آرامش روانی و نقش هنر و معماری در شکل‌گیری سکونتگاه‌های انسانی اهمیت می‌یابد . از این منظر ، بازآفرینی شهری نیز می‌تواند فراتر از نوسازی ساختمان‌ها و بهسازی فضاهای فیزیکی ، به بازآفرینی کیفیت زندگی و تقویت پیوند انسان با زیستگاه خود توجه داشته باشد .
وی با اشاره به جایگاه آرامش در روابط انسانی و زندگی خانوادگی اظهار کرد : همان‌گونه که در آموزه‌های دینی بر آرامش‌بخشی روابط انسانی تأکید شده است ، محیط سکونت نیز باید زمینه‌ساز تحقق آرامش در زندگی انسان باشد .
وزیر اسبق امور خارجه تأکید کرد : اگر با چنین نگاهی به مسکن بنگریم ، دیگر نمی‌توان آن را صرفاً پاسخی به یک نیاز اولیه یا مکانی برای در امان ماندن از شرایط محیطی دانست .
به گفته وی ، مسکن فضایی است که انسان ممکن است ۲۰، ۵۰ یا حتی ۷۰ سال و بیشتر در آن زندگی کند و از این‌رو باید بتواند در طول سالیان متمادی ، احساس آسایش و آرامش را برای ساکنان خود فراهم آورد .
متکی با تأکید بر ضرورت توجه به ابعاد غیرکالبدی مسکن افزود : در چنین رویکردی ، روان‌شناسی و هنر باید در کنار معماری قرار گیرند تا طراحی و ساخت مسکن ، علاوه بر پاسخگویی به نیازهای فیزیکی، با نیازهای روحی و روانی انسان نیز هماهنگ باشد .
وی در پایان سخنان خود ، با قدردانی از برگزارکنندگان مراسم روز جهانی اسکان بشر ، بار دیگر بر اهمیت نگاه جامع و انسانی به زیستگاه و ضرورت توجه به آرامش انسان در مفهوم مسکن تأکید کرد .
سخنان متکی در این مراسم ، وجه دیگری از مسئله مسکن را در کنار مباحث متداول تأمین سرپناه و توسعه کالبدی شهرها برجسته کرد ؛ وجهی که در آن ، کیفیت رابطه انسان با محیط زندگی ، احساس تعلق ، آرامش روانی و نقش هنر و معماری در شکل‌گیری سکونتگاه‌های انسانی اهمیت می‌یابد . از این منظر ، بازآفرینی شهری نیز می‌تواند فراتر از نوسازی ساختمان‌ها و بهسازی فضاهای فیزیکی ، به بازآفرینی کیفیت زندگی و تقویت پیوند انسان با زیستگاه خود توجه داشته باشد .
